Περί αξιοπιστίας (και πάλι) ο λόγος...

Καταντά κουραστικό αλλά πρέπει να το ξαναπούμε. Η αξιοπιστία κρίνει κάθε δικτυακή υπηρεσία κι όχι τόσο το εύρος και οι δυνατότητές της. Και η αξιοπιστία του ΠΣΔ πάσχει. Πολύωρες διακοπές της υπηρεσίας των ιστολογίων και ταχύτητες πρόσβασης που τσακίζουν τα νεύρα και του πιο υπομονετικού χρήστη, τραυματίζουν την αξιοπιστία της και θέτουν υπό αμφισβήτηση την επιλογή των εκπαιδευτικών που διατηρούν ιστολόγια να δημοσιεύουν εδώ κι όχι κάπου αλλού.

Τα προβλήματα είναι γνωστά, τα δίκιο των ανθρώπων που δουλεύουν σε καθεστώς εργασιακής ανασφάλειας βουνό αλλά μήπως οι υπεύθυνοι του ΠΣΔ πρέπει να δουν λίγο πιο ζεστά το θέμα;

HTTP 403, Out of memory κλπ

Εδώ και κάποιες ώρες το ΠΔΣ δοκιμάζει (πάλι) τα νεύρα μας. Δυσοίωνα προειδοποιητικά μηνύματα διαδέχονται το ένα το άλλο. Τι Http 403 (απαγορεύεται κύριε η πρόσβασις), τι Http 404 (δε μένω πια εδώ), τι ψάχνω για λίγη μνήμη και δεν βρίσκω (ωχ, έπαθε Αλτσχάιμερ το καημένο το blog μου), τι εικαστικές παρεμβάσεις στην εμφάνιση (άλλο ψάχνω, άλλο βρίσκω κι αλλιώς μοιάζει).

Τα έχουμε ξαναπεί... Η αξιοπιστία κρίνει κάθε δικτυακή υπηρεσία κι όχι τόσο το εύρος και οι δυνατότητές της. Και η αξιοπιστία του ΠΣΔ πάσχει. Και θα πάσχει όσο οι υπηρεσίες προς εκπαιδευτικούς (και μαθητές;) θα θεωρούνται μάλλον πάρεργο παρά αυτονόητη υποχρέωση.

Μάλλον ήρθε η ώρα να το δούμε λίγο πιο ζεστά (και συλλογικά). Υπάρχει βέβαια και η πλευρά του θέματος που ανέδειξε η Terra Computerata σε ανάρτησή της. Απλήρωτοι δουλεύουν εδώ και μήνες οι άνθρωποι...

Τελικά, πόσοι είμαστε εδώ;

Τυχαίνει αυτή την περίοδο να γράφω κάτι σχετικά με τις στάσεις των εκπαιδευτικών (κυρίως των φιλολόγων) έναντι των νέων τεχνολογιών κι είπα να κάνω μια μικρή έρευνα και στα ιστολόγια του Σχολικού Δικτύου.

Από μια πρόχειρη επεξεργασία των στοιχείων που πήρα από τη σελίδα "Όλα τα ιστολόγια ΠΣΔ..." στις 31 Ιουλίου προκύπτουν τα εξής:

1. Στο πλαίσιο του Σχολικού Δικτύου υπάρχουν 2324 ιστολόγια. Ο αριθμός είναι εντυπωσιακός αλλά μη βιαστείτε να ανοίξετε σαμπάνιες...


2. Από την έναρξη λειτουργίας της υπηρεσίας έχουν υποβληθεί 6588 δημοσιεύσεις, δηλαδή 2, 82 δημοσιεύσεις ανά ιστολόγιο. Η εικόνα θολώνει...


3. Τα είκοσι πιο ενεργά ιστολόγια έχουν υποβάλει 2879 δημοσιεύσεις δηλαδή το 43,7% του συνόλου. Μ' άλλα λόγια οι μισές περίπου δημοσιεύσεις προέρχονται από το 0,86% των ιστολογίων. Δε θέλω απογοήτευση! Το ποσοστό είναι καλύτερο από εκείνο που αφορά στην κατανομή του πλούτου στον πλανήτη.


4. 39 ιστολόγια έχουν υποβάλει περισσότερες από 20 δημοσιεύσεις. Συνολικά αυτά τα ιστολόγια έχουν υποβάλει 3409 δημοσιεύσεις δηλαδή το 51,75% του συνόλου.


5. 74 ιστολόγια ή 3,18% του συνόλου δεν έχουν καμιά δημοσίευση.


6. 1812 ιστολόγια ή ποσοστό 77,98% (!) έχουν μια δημοσίευση (συνήθως γεια σου κόσμε!)


7. 237 ιστολόγια ή ποσοστό 10,15% έχουν 2 δημοσιεύσεις.


8. 122 ιστολόγια έχουν 3-5 δημοσιεύσεις, 37 6-10 και 14 11-20.


9. Τέλος, 38 ιστολόγια έχουν από 21 δημοσιεύσεις και πάνω  (1,63%).


10. Την τελευταία εβδομάδα ενημερώθηκαν 42 ιστολόγια (αλλά από αυτά τα 12 έχουν 0 ή 1 δημοσιεύσεις, άρα είναι καινούργια ιστολόγια)


11. Τα ιστολόγια που ενημερώθηκαν 8-15 ημέρες πριν είναι 25 (κι απ' αυτά τα 13 έχουν 0 ή 1 δημοσιεύσεις)


12. 77 ιστολόγια ενημερώθηκαν πριν από 16-30 ημέρες και 309 πριν από 31 ως 60 ημέρες (αλλά 241 από αυτά είτε δεν έχουν δημοσιεύσεις είτε έχουν μόνο την αρχική).


13. Τέλος, 1881 ιστολόγια ενημερώθηκαν πριν από δυο ή περισσότερους μήνες με τα 1620 από αυτά να έχουν 1 δημοσίευση το πολύ.

Αν και τα ποσοτικά στοιχεία δε λένε πάντα την αλήθεια νομίζω ότι μπορούν να εξαχθούν κάποια συμπεράσματα:

• Η αρχική διάθεση και ο ενθουσιασμός πολλών συναδέλφων για τις ΤΠΕ οδηγεί σε πειραματισμούς συνήθως χωρίς συνέχεια. Έτσι, ένα μεγάλο τμήμα των blogs του Σχολικού Δικτύου (περίπου 94%) είναι ανενεργό.


• Από την άλλη, όμως, τα blogs που συντηρούνται τακτικά, παρά τον μικρό τους αριθμό, τείνουν να δημιουργήσουν μια κοινότητα και διακρίνονται τόσο για τη θεματική τους ποικιλία όσο και για την προσεγμένη τους εμφάνιση.


• Μικρό ποσοστό των ιστολογίων είναι προσανατολισμένο για χρήση στο πλαίσιο της διδασκαλίας κι αυτά που έχουν τέτοιο προσανατολισμό είναι περισσότερο συλλογές υλικού (ασκήσεις και σημειώσεις) παρά δημιουργημένα για ένταξη στη διδακτική πράξη (προσωπική μου άποψη είναι ότι τα blogs ενώ μπορούν να χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο της διδακτικής πράξης δε μπορούν να χρησιμοποιούνται ως "αποθετήρια" υλικού).


• Αν και δε μπορώ να χρησιμοποιήσω ποσοτικά στοιχεία για να στηρίξω την άποψή μου (αυτό απαιτεί μεγαλύτερη έρευνα), νομίζω ότι είναι εμφανής η σημαντική παρουσία φιλολόγων και φυσικών στα blogs του Σχολικού Δικτύου ενώ είναι μάλλον υποτονική η συμμετοχή των καθηγητών Πληροφορικής.


• Τέλος, η επιμόρφωση Β΄ Επιπέδου φαίνεται να αρδεύει με νέες συμμετοχές συναδέλφων τα blogs του ΠΣΔ.

Να πω δυο (άντε τρία) πράγματα για τα blogs του Σχολικού Δικτύου;

Θα μου πείτε -και με το δίκιο σας- δέκα ημερών blog είσαι, άρχισες κιόλας να γκρινιάζεις;

Δεν γκρινιάζω, καταθέτω την άποψή μου για συζήτηση στο πλαίσιο της κοινότητας των χρηστών του Σχολικού Δικτύου (εντάξει, γκρινιάζω!)

Να πω προκαταβολικά ότι θεωρώ τα ιστολόγια του Σχολικού Δικτύου από τις πιο θετικές πρωτοβουλίες ως τώρα. Τα ολοένα και περισσότερα ενεργά ιστολόγια δε δίνουν μόνο βήμα σε δεκάδες συναδέλφους αλλά δημιουργούν και τις προϋποθέσεις τόσο για δημιουργική όσμωση μεταξύ μας όσο και για τη δημιουργία κοινοτήτων πρακτικής που τόσο έχουμε ανάγκη για να ξεφύγουμε από τα όρια της προσωπικής περιχαράκωσης στα όρια του σχολείου, της τάξης ή του μαθήματός μας.

Όμως, καθώς η κοινότητα μεγαλώνει είναι νομίζω καιρός να συζητηθούν κάποια θέματα που ενώ έχουν τεθεί στο ιστολόγιο της ομάδας ανάπτυξης (ως απορίες ή προσωπικά αιτήματα) δεν έχουν γίνει αντικείμενο ευρύτερης συζήτησης.

Τα blogs του Σχολικού Δικτύου πρέπει να αποφασίσουν αν αποτελούν κλειστή κοινότητα ή όχι. Γιατί αν αποτελούν μια κλειστή κοινότητα με σαφή όρια από το υπόλοιπο διαδίκτυο τότε η σημερινή πολιτική της απαγόρευσης σχολίων από τους μη εγγεγραμμένους χρήστες είναι απολύτως ορθή. Αν, όμως, είναι τμήμα μιας ευρύτερης πραγματικότητας, αν ενδιαφέρει η γνώμη των εκτός Σχολικού Δικτύου "ιστολόγων" και κυρίως αν μας ενδιαφέρει η γνώμη των εποίκων του διαδικτύου τότε αυτή η πολιτική πρέπει να αναθεωρηθεί.

Η παρούσα πολιτική, που επιτρέπει μόνο στα μέλη του ΠΣΔ να σχολιάζουν μια δημοσίευση, απλώς περιχαρακώνει τα ιστολόγια μέσα σ' ένα στενό, αυτοτροφοδοτούμενο κύκλο εκπαιδευτικών που, πολύ φοβάμαι, γρήγορα θα εξαντληθούν χωρίς την αλληλεπίδραση με τους φυσικούς αποδέκτες του λόγου τους. Μαθητές, γονείς, εκπαιδευτικοί που για τον ένα ή τον άλλο λόγο δεν έχουν λογαριασμό στο ΠΣΔ ή δεν αισθάνονατι άνετα με την επώνυμη κατάθεση άποψης σήμερα αποκλείονται εξ ορισμού.

Προλαβαίνω την ένσταση. Κατανοώ απολύτως τις αντιρρήσεις, τον φόβο των ανεπιθυμήτων μηνυμάτων, των ανώνυμων επιθέσεων και των αντεγκλήσεων. Κατανοώ ότι το ΠΣΔ απευθύνεται και στους μαθητές, γεγονός που το κάνει ιδιαίτερα ευαίσθητο στα κακόβουλα μηνύματα.  Να υπερθεματίσω λέγοντας ότι έχω ζήσει σκηνές "απείρου κάλλους" στο παρελθόν στο πλαίσιο της Wordpress.

Αλλά τα ιστολόγια δεν είναι ένας εύκολος, εναλλακτικός τρόπος δημιουργίας ιστοτόπων ούτε ένας απλός τρόπος οργάνωσης περιεχομένου. Η ιδιαιτερότητα και η επιτυχία τους εντοπίζονται στην εγγενή ικανότητά τους να δίνουν λόγο ισότιμο στον αναγνώστη, να φωτίζουν το θέμα πολύπλευρα μέσα από την υποβολή του στη βάσανο της δημόσιας κριτικής.

Ακόμα και η ανωνυμία ακόμα και η ψευδωνυμία  υπηρετούν αυτό τον σκοπό, στο βαθμό που κάνουν ευκολότερη τη διατύπωση γνώμης. Αρκεί η άποψη που διατυπώνεται να υπηρετεί την οικονομία της συζήτησης και να είναι έντιμη απέναντι στον εαυτό πρώτα απ' όλα.

Ασφαλώς δεν προτείνω να ανοίξει ο δρόμος στο μπάχαλο. Ούτως ή άλλως οι δυνατότητες της πλατφόρμας της wordpress, που έχει υιοθετήσει το Σχολικό Δίκτυο, επιτρέπουν τον προληπτικό έλεγχο των σχολίων από τον κάτοχο του blog. Ας απενεργοποιηθεί λοιπόν η αυτόματη ανάρτηση σχολίων κι ας μεταφερθεί η ευθύνη της έγκρισης των σχολίων στον διαχειριστή κάθε ιστολογίου. Νομίζω πως κάτι τέτοιο θα απελευθέρωνε σημαντική και πολύτιμη δυναμική και θα άνοιγε τo περιεχόμενο των blogs στους φυσικούς τους αποδέκτες.

Δεν ξέρω αν υπάρχουν συνάδελφοι που μοιράζονται αυτόν τον προβληματισμό αλλά αν υπάρχουν νομίζω ότι μπορούμε να ανοίξουμε τη συζήτηση...

update 30/7/2008.  Αρκετές μέρες μετά τη δημοσίευση αυτού του κειμένου ανακάλυψα δημοσίευση συναδέλφου της ιδιωτικής εκπαίδευσης που ενισχύει τον παραπάνω προβληματισμό. Γράφει ο καλός συνάδελφος που διατηρεί το blog Ας μπούμε σε μια τάξη πως με την παρούσα πολιτική του ΠΣΔ δεν μπορεί να πει ούτε ένα ευχαριστώ σε ιστολόγια του Σχολικού Δικτύου που αναφέρονται στη δουλειά του ή να εκφράσει μια γνώμη σε κείμενα συναδέλφων που πορεύονται δρόμους παράλληλους με τον δικό του.(Διαβάστε το ενδιαφέρον κείμενο κάνοντας κλικ εδώ)